“Damarınıza stent takmamız gerekiyor” cümlesi çoğu hastada kaygı yaratır. Oysa bugün koroner balon ve stent işlemleri genellikle kasıktan ya da bilekten girilerek, hasta uyanıkken ve kısa sürede yapılır. İşlemi tanımak bu kaygıyı büyük ölçüde azaltır.
Balon ve stent ne zaman gerekir?
Kalbi besleyen koroner damarlarda kan akımını belirgin şekilde azaltan darlıklar, göğüs ağrısı ve nefes darlığına yol açar; tamamen tıkandığında kalp krizi gelişir. Kalp krizinde tıkalı damarın en kısa sürede açılması hayat kurtarır. Kriz dışındaki durumlarda ise karar; darlığın derecesine, şikâyetlere, ilaç tedavisine verilen yanıta ve efor testi gibi tetkiklerin sonucuna göre verilir.
İşlem nasıl yapılır?
Bilek ya da kasıktaki atardamara lokal anestezi altında ince bir kılıf yerleştirilir. Bu yoldan kalbe kadar ilerletilen ince kateterlerle damarlar görüntülenir. Darlık bölgesine bir tel geçirilir, ucu balonlu kateter şişirilerek damar genişletilir ve çoğu zaman damarın yeniden daralmasını önlemek için metal ağ şeklindeki stent yerleştirilir. Bugün kullanılan stentlerin çoğu, iç yüzeyden yavaşça ilaç salgılayarak yeniden daralma riskini azaltır.
İşlem sırasında genellikle ağrı hissedilmez; balon şişirildiği birkaç saniye boyunca göğüste hafif bir baskı olabilir. Planlı işlemlerden sonra hastaların çoğu ertesi gün taburcu edilir.
İşlemden sonra nelere dikkat etmeli?
- Kan sulandırıcı ilaçları hekiminize danışmadan kesmeyin; diş çekimi veya ameliyat öncesinde bile önce kardiyoloğunuzla konuşun
- Giriş yerinde şişlik, kanama veya artan ağrı olursa hemen başvurun
- Göğüs ağrısı tekrarlarsa beklemeden 112’yi arayın
- Kontrol randevularınızı aksatmayın
“Stent damarı açar; hastalığı durduran ise sonrasında yaptığınız değişikliklerdir.”
Stent hastalığı bitirir mi?
Stent, daralan bölgeyi açar ama damar sertliğine yol açan süreci ortadan kaldırmaz. Sigarayı bırakmak, kolesterolü düşürmek, tansiyon ve şekeri kontrol altında tutmak, düzenli hareket etmek ve kalp rehabilitasyonuna katılmak yeni darlıkların önüne geçmenin en etkili yoludur.
